คมชัดลึก

ครอบครัวชาวม้งที่อพยพไปอยู่ที่แดนดินถิ่นอินทรีได้ยื่นฟ้องเรียกร้องค่าเสียหายถึง 5 ล้านดอลลาร์ (ราว 200 ล้านบาท) จากสุสานแห่งหนึ่งในแคลิฟอร์เนีย เพราะฉุนขาดที่พนักงานสุสานเตรียมจะนำร่างไร้วิญญาณของผู้เป็นแม่ฝังลงในหลุมที่มีกระดูกและเศษโลงของคนอื่นปนอยู่ด้วย

นางเซียะ หยาง วัย 76 ปี เป็นแม่หมอที่ได้รับการยอมรับนับถืออย่างสูงในหมู่ชาวม้งอพยพที่ไปตั้งรกรากอยู่ในอเมริกา

หลังจากเธอเสียชีวิตในปี 2546 ลูกๆ และลูกสะใภ้ทุ่มทุนสั่งซื้อโลงพิเศษมาจากลาว เพื่อให้มั่นใจว่าโลงจะไม่มีโลหะเป็นส่วนประกอบ

ตามความเชื่อของชาวม้ง วิญญาณของผู้ล่วงลับไปแล้วจะสามารถลาจากโลกได้ก็ต่อเมื่อวิญญาณมีความบางเบามากพอ

ญาติพี่น้องจะต้องนำเอาโลหะวัตถุต่างๆ ออกจากร่างของผู้เสียชีวิตให้หมด ไม่ว่าจะเป็นสร้อยคอ เครื่องประดับ แหวน จี้ห้อยคอต่างๆ เรื่อยไปจนถึงฟันปลอมและแขนขาเทียมด้วย

 

"เรามาจากโลกแห่งอดีต พอเรามาเกิดบนโลกแล้วตายไป เราก็ต้องกลับไปยังที่เดิมของเรา ซึ่งหมายความว่าผู้ล่วงลับไปแล้วจะต้องไม่มีอะไรที่ไม่ใช่ของตัวเองติดตัวไปด้วยเด็ดขาด" นายบี หยาง ผู้เชี่ยวชาญด้านชาวม้งที่มิได้เป็นญาติโยมกับแม่หมอ กล่าว

ครอบครัวของนางเซียะ หยาง จ่ายเงินซื้อพื้นที่ในสุสานเมาท์เทน วิว เป็นเงิน 1,914 ดอลลาร์ (ราว 76,500 บาท)

แต่พอจัดพิธีศพ 3 วัน 3 คืนเสร็จ จนขนร่างของเธอไปถึงสุสานแล้วกลับพบว่าหลุมที่ขุดลงไปสำหรับโลงของนางเซียะ หยาง มีกระดูกและที่จับโลงเก่าๆ ของผู้อื่นอยู่ด้วย

ภาพดังกล่าวทำเอาลูกๆ หลานๆ ของนางเซียะ หยาง เสียขวัญและหันหลังไม่ยอมเจรจาใดๆ กับทางสุสานอีกเลย

"เราสะเทือนใจมาก เพราะสิ่งดังกล่าวขัดต่อความเชื่อทางศาสนาของเราอย่างรุนแรง" ลูกชายชองนางเซียะ หยาง คนหนึ่งให้ความเห็น

พนักงานของสุสานอ้างว่า โลงของนางเซียะ หยาง สั่งทำมาเป็นพิเศษจึงมีขนาดใหญ่และกว้างกว่าโลงอื่นๆ ถึง 8 นิ้ว ทำให้ตอนขุดหลุมขุดไปถูกหลุมข้างๆ ด้วย จนเป็นเหตุให้เห็นกระดูกและโลงของผู้ที่ถูกฝังอยู่ในหลุมถัดไป

หลังเกิดเหตุ ทางสุสานพยายามเต็มที่เพื่อเจรจาไกล่เกลี่ยกับครอบครัวนางเซียะ หยาง มีการเสนอคืนเงินซื้อที่ทั้งหมด พร้อมจัดฝังให้ใหม่

นอกจากนี้ ทางสุสานยังยอมเสนอเงินชดเชยให้มากถึง 134,000 ดอลลาร์ (5.36 ล้านบาท) แก่ทางครอบครัวด้วย

แต่ผู้เสียหายไม่ยอมรับเงินก้อนดังกล่าว และเดินหน้าฟ้องร้องคดีในชั้นศาล อ้างว่าการกระทำของทางสุสานสร้างความทุกข์ใจแสนสาหัสให้แก่บรรดาลูกๆ หลานๆ ของนางเซียะ หยาง เพราะไม่อาจจัดพิธีฝังอย่างสมเกียรติให้แก่ญาติผู้ใหญ่ของตนได้

อย่างไรก็ดี หลังจากพิจารณาคดีแล้ว ทางศาลเห็นว่าความทุกข์ใจส่วนหนึ่งก็มาจากผู้เสียหายไม่ยอมรับข้อเสนอเพื่อแก้ตัวใดๆ จากทางสุสานเลย

ศาลจึงเพียงแต่สั่งให้สุสานเมาท์เทน วิว จ่ายเงินชดเชยแก่ญาติของนางเซียะ หยาง 11 คนเป็นจำนวนเงินเพียง 40,414 ดอลลาร์ (ราว 1.61 ล้านบาท) เท่านั้น รวมค่าคืนเงินซื้อที่ในสุสานแล้ว

คณะลูกขุนเห็นว่า ทางสุสานเมาท์เทน วิว มีความผิดฐานละเลยและละเมิดสัญญาที่ไม่อาจฝังนางเซียะ หยาง อย่างสมเกียรติเท่านั้น แต่มิได้มีเจตนาล่อลวงลูกค้าด้วยการนำหลุมของคนอื่นกลับมาขายใหม่แต่อย่างใด

หากสุสานมีความผิดฐานเจตนานำหลุมเดิมกลับมาขุดขายใหม่ ทางครอบครัวของนางเซียะ หยาง จะมีสิทธิลุ้นได้รับเงินก้อนโตแน่นอน

นายเอ็ม บรูซ สมิธ ผู้พิพากษา กล่าวว่า ทางศาลไม่เห็นหลักฐานใดที่จะชี้ได้ว่าทางสุสานเมาท์เทน วิว มีเจตนานำหลุมศพเก่ามาขายใหม่

"แต่หน่วยงานรัฐที่รับผิดชอบเรื่องการประกอบการของสุสานได้มีการสั่งตรวจสอบทางสุสานเมาท์เทน วิว เพิ่มเติมแล้ว" นายสมิธ เผย